Mart 09, 2021

Seviyor mu Dövüyor mu? (II)

Seviyor mu Dövüyor mu? (II)

Narsisistik Suistimal

İkinci Bölüm

Yazan : Sam Vaknin
Çeviri: Nevhan Varol

————————————————————————————

Suistimal etmek, Narsisist Kişilik Bozukluğunun tamamlayıcı ve
ayrılmaz bir parçasıdır.

Narsisistin temel savunma mekanizmaları, yani kendilerini güçlü ve iyi
hissetmelerini sağlayan, ilişkilerinde karşı tarafı kontrol etmeyi
sağlayan temel ruhsal araçlardır.

Bu ruhsal araçlardan en önemlileri idealize etmek(yüceltir) ve develüe
etmek (değersizleştirir, aşağılar) tir. Narsisist, önce idealize eder
sonra develüe eder. Yüceltme, kendi değerini arttırırken sonra bu
yücelen diğeri karşısında kendini değersiz hisseder. Dolayısıyla
develüasyon devreye girer, kendi içsel dünyasında yücelttiği kişiyi
tasfiye eder ve hissettiği değersizlik yerini değerli olma duygusuna
bırakır.

Narsisistin bu kaba ve acımasız değersizleştirmesi bir suistimaldir.
Tüm narsisistik kişiler önce yüceltir ardından değersizleştirirler. Bu
narsisistik davranışın ve kişiliğin temel çekirdeğidir. Narsisistik
sömürü, yalan, aşağılama, hakaret ve yoksayma , yönetme ve kontrol
suistimalin farklı formları olarak ilişkiler içinde yerini alır.

Ve suistimalin pek çok görünümü vardır :

*çok fazla sevmek, ki bu karşısındaki kişiyi kendi uzantısı, bir
eşyası ya da mutluluğunun aracı haline getirmektir.

*aşırı koruyucu olmak, ki bu karşısındakinin mahremiyetine
saygısızlığı, ona karşı zalim bir dürüstlüğü, bozuk bir espri
anlayışını ve düşüncesiz davranmayı içerir.

*Aşırı saygı duymak, aşırı kötülemek ve yok saymak

Tüm bunlar suistimalin farklı formlarıdır. Ayrıca, fiziksel, sözel,
psikolojik ve cinsel suistimal görünümleri de bu formlara eşlik eder.
Bu liste böylece uzar gider.

Narsisist kişiler, üstü örtülü suistimal yapma konusunda uzmandırlar.
Onlar gizli tecavüzcüdürler..

Narsisistik suistimal, ilişkiler içinde kendini açık ve gizli olarak gösterir:

Kasti/açık suistimal: Birini açık ve doğrudan suistimal etmektir.
Korkutarak, tehdit ederek, döverek, yalan söyleyerek, hakaret ederek,
aşağılayarak, küçük düşürerek,yok sayarak (sessiz müamele),
değersizleştirerek yapılan tüm sözel, fiziksel, cinsel suistimal
biçimleri şeklinde görünür.

Gizli/Kontrolcü Suistimal : Narsisizm, çoğunlukla kontrol
(manüplasyon) üzerinde yapılanmış bir kişilik örüntüsüdür.Yaşam
olaylarına ve ilişkilere karşı ilkel, oldunlaşmamış bir dizi reaksiyon
gösterme şeklinde görünür ve çocukluk çağlarında biçimlenir. Narsisist
kontrolü kaybettiğini düşündüğü potansiyel durumlarda panikler. Bu
panikle birlikte şişirilmiş, sahte kimliği ile reaksiyon vermeye kendi
duygu durumunu dengelemeye çalışır.

Narsisistlerin çoğunda hipokondriyak şikayetler gözlemlenir ki bu
özellik narsisist kişilerin bedenleri üzerindeki konrolü kaybetme
korkusunu işaretler. Ayrıca bu kişilerde fiziksel yaşam alanlarını
obsesif-kompülsif bir biçimde yani tahmin edilebilir, öngörülebilir,
risksiz bir biçimde düzenleme çabaları gözlemlenir. Kişilerarası
ilişkilerinde tehditkar ve tacizkar olurlar ki tüm bunlar narsisistik
kontrolün bir biçimidir.

Peki bu panik neden?

Narsisistler, bencil, kendini düşünen, tekbenci kişilerdir. Dünyada,
kendisi dışında hiçbir şey yoktur. Anlamlı ya da değerli olan
diğerleri onun uzantısıdır ve bu uzantılar kendi bedenleri ve ruhsal
dokuları içinde asimile edilirler. Başka bir deyişle, diğerlerinin
onsuz bir anlamı ya da değeri yoktur ve bu diğerleri dışarıda
yaşamazlar, onlar narsisistin içsel, ruhsal dünyalarının objeleridir.
Dolayısıyla, önemli kişiler üzerinde kaybedilen kontrol onlar için el,
kol, bacak gibi organları ya da zihinsel işlevleri üzerindeki
hakimiyeti kaybetmekle eşdeğerdir. Narsisist için bu korkunç bir
durumdur.

Bağımsız ya da boyun eğmeyen kişiler, narsisistin içindeki bu korkuyu
tetikler ve bu korku narsisiste karşısındaki kişide bir şeylerin
yanlış olduğu duygusunu yaratır.Kendisinin dünyanın merkezi ya da
hakimi duygusunu kaybettiren bu kişi kontrol dışıdır. Ve tasfiyesi
gereklidir.

Narsisistler için kontrolün kaybedilmesi, hiçbir şeyi, yani zihnini
(ki zaten dünya onun kendi zihnidir onu kontrol etmek, dünyayı kontrol
etmek demektir. Güç demektir, tüm gücünü kaybediyor olmak ise zayıflık
ve yok olmak demektir.) kontrol edememeleri yani çıldırıyorum
duygusunu yaşamaları demektir ki bu da panikletir. Çünkü diğer
insanlar, narsisist birey için kendi zihninin kontrol edilebilir
parçalarıdır ve bu parçalar üzerindeki kontrolün kaybı asla
düşünülemez.

Aniden anılarınızı hatırlayamadığınızı ve düşüncelerinizi kontrol
edemediğinizi düşünün ne hissedersiniz. Kabus gibi değil mi? İşte
narsisistler içinde aynı kabus, ilişkilerdeki kontrol yitimi sırasında
kendini gösterir. Bu narsisist için bir kabus niteliği taşır.

Ayrıca, kontrol ve işgal sıklıkla narsisistin, narsisistik
beslenmesini temin edebilmesine yarar.Kendi beslenme kaynaklarını
konrtol edebilmesi zihinsel yaşamının devamı için bir ölüm kalım
meselesidir. Narsisist bir tür madde bağımlısıdır ve tatmin hissini
yaşarken bile bir sonraki dozun peşinden koşar.